Elektrische bestelwagens krijgen hulp van zonnepanelen
Terug
Bestelwagens die producten moet bezorgen die onderweg gekoeld of bevroren moeten blijven vragen veel stroom. Al die stroom gaat ten koste van de actieradius die de elektrische bestelwagen heeft. Het Zeeuwse bedrijf Smartbox uit Goes heeft daar een oplossing voor gevonden. Zonnepanelen op de bestelwagens met een aparte accu binnenin, zodat er onderweg stroom kan worden gebruikt.
“Het project is ontstaan vanuit een klantvraag”, vertelt Walter Midavaine, accountmanager bij Smartbox. “We kwamen in contact met meerdere bedrijven die graag wilden elektrificeren en daarbij tegen bepaalde beperkingen aanliepen. Ze wilden elektrisch gaan rijden, maar hadden ook behoefte aan een oplossing voor de koeling van de laadruimte.”
“Dat bracht ons op het idee om te onderzoeken of we zonnepanelen op de laadbak konden plaatsen en daarmee de koelinstallatie konden voeden. We zijn vervolgens met verschillende partijen om tafel gaan zitten. We werken samen met de Provincie Zeeland en Fontys Hogescholen en hebben ook de technische kennis van onze leveranciers ingewonnen. Zij hebben ons geholpen met onderzoek en de ontwikkeling van het concept. Het is dus echt een gezamenlijk ontwikkeltraject geworden.”
Rechtstreeks benutten van zonne-energie
Midavaine legt uit hoe het systeem van Smartbox werkt. “Het uitgangspunt is dat de zonnepanelen op het dak van de laadbak elektriciteit opwekken. Die elektriciteit wordt vervolgens gebruikt om de koelinstallatie te ondersteunen en van energie te voorzien. Een belangrijk voordeel is dat de koelinstallatie daardoor ook kan functioneren wanneer het voertuig stilstaat en het accupakket voor de koelmotor altijd geladen wordt. Normaal gesproken is de koeling afhankelijk van de energievoorziening van het voertuig of een andere externe energiebron.”
“Met onze oplossing kunnen we de opgewekte zonne-energie rechtstreeks benutten. Dat is vooral interessant wanneer een voertuig langere tijd geparkeerd staat en de koelinstallatie moet blijven draaien. De techniek is de afgelopen jaren ook sterk verbeterd. Zonnepanelen zijn dunner en lichter geworden en de mogelijkheden om ze op voertuigen toe te passen zijn toegenomen.”
Het accupakket wordt altijd automatisch geladen door het voertuig zodra deze aan de stekker staat, dit zorgt ervoor dat het accupakket van de koelmotor goed vol zit en genoeg capaciteit heeft om de pieken op te vangen. “De hoeveelheid elektriciteit die de zonnepanelen opwekken, is afhankelijk van de hoeveelheid zonlicht. Ook de benodigde koelcapaciteit speelt een rol. Wanneer het warm is, moet de koelinstallatie harder werken en is er meer energie nodig. Tegelijkertijd is dat juist het moment waarop de zonnepanelen doorgaans meer elektriciteit kunnen opwekken.”
“Dat maakt de combinatie interessant. De momenten waarop de koelvraag het grootst is, zijn vaak ook de momenten waarop de zonnepanelen het meeste kunnen produceren. Je moet daarbij wel rekening houden met verschillen tussen seizoenen en weersomstandigheden. In de winter is de opbrengst van zonnepanelen vanzelfsprekend lager.”
Hoeveel zonnepanelen er op de bestelwagen liggen hangt af van de afmetingen van de laadbak. Volgens Midavaine is het daarom niet zo dat bij iedere bestelwagen precies hetzelfde wordt uitgevoerd. Per voertuig moet worden bekeken wat de mogelijkheden zijn.
Constructie moet stevig genoeg zijn
Andere weersomstandigheden zijn ook van invloed op de zonnepanelen. Denk aan regen, wind, hagel. Daar heeft Smartbox ook rekening mee gehouden. “Je moet ervoor zorgen dat de zonnepanelen zo worden geplaatst dat ze zo min mogelijk extra luchtweerstand veroorzaken”, zegt Midavaine. “Een bestelwagen moet immers gewoon kunnen rijden zoals ieder ander voertuig. Daarom hebben we ook naar de vormgeving en de afmetingen van de installatie gekeken. Het moet allemaal zo aerodynamisch mogelijk blijven. Daarnaast moet de constructie stevig genoeg zijn. De zonnepanelen moeten bestand zijn tegen de omstandigheden waaronder een bestelwagen dagelijks rijdt.”
Communicatie tussen de verschillende systemen is een belangrijk onderdeel en een technische uitdaging. Smartbox heeft samengewerkt met Mercedes om dat op te lossen. “In het voertuig en accupakket voor de koelmotor zitten bepaalde systemen waarmee we informatie kunnen uitwisselen en instellingen kunnen aansturen”, zegt Midavaine. “Daardoor kunnen we de benodigde communicatie tussen het voertuig en de installatie realiseren.
Zijn er al bedrijven die de techniek in de praktijk gebruiken? “Dit is de eerste toepassing van het systeem op deze manier, we zijn voorzover wij weten uniek”, zegt de accountmanager. “We hebben natuurlijk wel contact gehad met bedrijven die geïnteresseerd zijn in elektrificatie en de mogelijkheden van zonnepanelen op voertuigen, maar de daadwerkelijke praktijktest moet nog beginnen.”
Is het ook mogelijk om met deze techniek het rijbereik van de bestelwagen te vergroten? “Dat is niet het primaire doel van het project”, zegt Midavaine. “We richten ons vooral op het ondersteunen van de energievoorziening van de koelinstallatie. Het is een ingewikkelde vraag hoeveel extra rijbereik je met zonnepanelen kunt realiseren. Daar spelen veel factoren bij een rol. We hebben ons daarom bewust beperkt tot de toepassing waarvoor we het systeem hebben ontwikkeld.”
“We hebben een eerste serie voertuigen ontwikkeld en willen die in de praktijk gaan volgen”, gaat Midavaine verder. “Bij twee voertuigen in Amsterdam en twee in Yerseke wordt monitoringapparatuur ingebouwd. Daarmee kunnen we verschillende gegevens verzamelen over de werking van de installatie. Die gegevens worden vervolgens doorgestuurd en geanalyseerd. Zo kunnen we zien hoeveel elektriciteit de zonnepanelen opwekken en hoe de installatie zich onder verschillende omstandigheden gedraagt.”
Interessant voor elektrificering wagenparken
Wat maakt dit project een interessante toevoeging aan de energietransitie? “Ik denk vooral dat we met dit project een nieuwe toepassing mogelijk maken voor zonnepanelen. Zonnepanelen worden natuurlijk al op heel veel daken geplaatst, maar er zijn ook andere mogelijkheden om zonne-energie te benutten.”
“Met deze oplossing kunnen we de beschikbare ruimte op bedrijfsvoertuigen gebruiken om elektriciteit op te wekken. Die elektriciteit kan vervolgens worden ingezet voor een toepassing die veel energie vraagt: het koelen en vriezen van de laadruimte. Dat is interessant voor bedrijven die hun wagenpark willen elektrificeren, maar tegelijkertijd te maken hebben met lange ritten waardoor de actieradius van het voertuig nodig is en daardoor niet de energie uit het accupakket van het voertuig willen halen.”


























