Nieuwe batterijagenda moet Nederlandse innovaties sneller naar de markt brengen

Nederland wil de ontwikkeling van batterijtechnologie versnellen. De nieuwe Nationale actieagenda batterijsystemen moet ervoor zorgen dat Nederlandse innovaties sneller doorgroeien van onderzoek en pilots naar industriële productie en commerciële toepassingen. De agenda is op 18 september naar de Tweede Kamer gestuurd en wordt woensdag 23 september officieel gelanceerd tijdens Battery Day in ’s-Hertogenbosch.

De nieuwe agenda vervangt de Nationale actieagenda batterijsystemen uit 2022. De nadruk van deze agenda ligt op het opschalen van technologie. Het kabinet en de batterijsector willen daarmee voorkomen dat Nederlandse innovaties blijven steken in de onderzoeks- of pilotfase.

Productie in Europa opschalen

Een belangrijk doel van de nieuwe agenda is het creëren van een duidelijke route van onderzoek en ontwikkeling naar industriële productie. Volgens de actieagenda moeten meerdere Nederlandse batterijinnovaties in 2030 zijn opgeschaald naar industriële productie en onderdeel zijn van Europese of mondiale waardeketens.

Daarvoor moet onder meer de toegang tot financiering, testfaciliteiten en demonstratielocaties worden verbeterd. Ook moet er meer ruimte komen voor bedrijven om nieuwe batterijtechnologie in de praktijk te testen en de stap naar een eerste commerciële opdracht te zetten.

De agenda noemt zes gezamenlijke prioriteiten. Het gaat onder meer om het versnellen van markttoegang, het ontwikkelen van digitale en veilige systemen rond batterijen, het versterken van de circulaire batterijketen en het verbeteren van infrastructuur en financiering. Ook het opleiden van voldoende personeel krijgt nadrukkelijk aandacht.

Opslag en het net beter benutten

De overheid en sector willen dat batterijopslag niet alleen wordt ingezet om elektriciteit tijdelijk op te slaan, maar ook om het elektriciteitsnet beter te benutten. De agenda kijkt daarom naar toepassingen waarbij batterijen bijdragen aan het verminderen van netcongestie en aan het ondersteunen van het elektriciteitssysteem.

Een van de voorgestelde maatregelen is het ontwikkelen van passende markt- en tariefkaders voor stationaire opslag. Ook moeten vergunningverlening en nettarieven beter aansluiten op de introductie van nieuwe batterijtechnologie.

Daarnaast wordt een flexibele celassemblagefaciliteit genoemd als ontbrekende schakel. Het gaat om geavanceerde productieomgevingen waarin producten worden gemonteerd met behulp van modulaire, flexibele en snel aanpasbare werkstations. Nederland mist volgens de agenda ongeveer 1 gigawattuur per jaar.

Die faciliteit zou vooral bedoeld zijn voor hoogwaardige toepassingen, zoals defensie, luchtvaart, drones en zwaar transport, en tegelijkertijd kunnen worden gebruikt om Nederlandse materialen en productietechnologie te demonstreren.

De financiering moet volgens de agenda beter aansluiten op de verschillende fases van innovatie. Juist tussen demonstratie, eerste industriële toepassing en commerciële opschaling zou nu een financieringskloof bestaan. De agenda noemt daarom onder meer subsidies, leningen, garanties en publiek-private fondsen als mogelijke instrumenten.

Geen uitvoeringsprogramma

De nieuwe actieagenda is geen subsidieregeling of concreet uitvoeringsprogramma. Het document geeft de gezamenlijke richting aan voor de komende jaren. De verdere uitvoering moet daarna worden uitgewerkt door overheid, bedrijfsleven en kennisinstellingen.