Energy Storage NL: Europese netregels mogen investeringen in batterijen niet belemmeren

De brancheorganisatie voor de Nederlandse energieopslagsector Energy Storage, NL (ESNL) vindt dat nieuwe Europese regels voor batterijen niet onnodig streng mogen worden. Bij de herziening van de Europese netcode, de zogeheten RfG-netcode, moet volgens de organisatie vooral worden gekeken naar wat het elektriciteitsnet daadwerkelijk nodig heeft. Te zware of technisch onhaalbare eisen kunnen batterijsystemen duurder maken en investeringen in energieopslag remmen.

De huidige RfG-netcode dateert uit 2016 en is voornamelijk opgesteld voor elektriciteitsproductie. Energieopslagsystemen, zoals batterijen, vallen straks expliciet onder de herziene regels. Daarmee krijgt RfG 2.0 een belangrijke rol in de technische eisen die in de toekomst gaan gelden voor grootschalige batterijen die op het elektriciteitsnet worden aangesloten.

ESNL ziet de uitbreiding van de netcode als een logische stap, maar waarschuwt ervoor dat nieuwe eisen niet verder moeten gaan dan wat het elektriciteitssysteem daadwerkelijk nodig heeft. Zwaardere technische verplichtingen kunnen volgens de organisatie de kosten van batterijprojecten verhogen en daarmee de businesscase voor energieopslag onder druk zetten.

Batterijen hebben andere eigenschappen dan centrales

Een belangrijk discussiepunt is de mogelijke verplichting voor batterijen om zogenoemde grid-forming-functionaliteiten en synthetische inertie te leveren. Met deze technieken kunnen batterijen bijdragen aan de stabiliteit van het elektriciteitsnet. Tegelijkertijd zijn zowel de techniek als de bijbehorende markt nog volop in ontwikkeling.

ESNL pleit daarom voor een stapsgewijze invoering. Netbeheerders zouden volgens de brancheorganisatie vooraf moeten onderbouwen waarom een specifieke prestatie van batterijen noodzakelijk is. Ook moet duidelijk zijn welke technische prestaties precies worden gevraagd en moet daar een passende vergoeding tegenover staan.

De mogelijkheden van een batterij zijn bovendien niet constant. De bijdrage die een opslagsysteem kan leveren aan bijvoorbeeld frequentieondersteuning hangt onder meer af van de laadtoestand, het beschikbare vermogen en de hoeveelheid opgeslagen energie. Ook de benodigde reactietijd en de tijd die een batterij nodig heeft om daarna weer inzetbaar te zijn, spelen een rol.

Volgens ESNL moeten Europese regels deze mogelijkheden expliciet meenemen. Zonder duidelijke grenzen kunnen technische eisen ertoe leiden dat ontwikkelaars grotere batterijen moeten installeren dan voor de feitelijke systeembehoefte nodig is. Dat maakt projecten duurder en kan tegelijkertijd de operationele flexibiliteit verminderen.

Geen kopie van regels voor elektriciteitscentrales

ESNL vindt dat de eigenschappen van energieopslag onvoldoende worden meegenomen wanneer regels voor conventionele elektriciteitsproductie rechtstreeks op batterijen worden toegepast.

Een batterij kan elektriciteit afnemen én terugleveren en kan bovendien zeer snel tussen beide bedrijfsmodi schakelen. Volgens ESNL vraagt dat om een afzonderlijke beoordeling van het laad- en ontlaadgedrag. Daarmee moet worden voorkomen dat batterijsystemen worden geconfronteerd met dubbele of tegenstrijdige technische verplichtingen.

Dat is relevant nu batterijopslag een steeds grotere rol krijgt in het elektriciteitssysteem. Batterijen kunnen binnen korte tijd reageren op veranderingen in vraag en aanbod en worden daarmee een instrument om congestie, onbalans en netinstabiliteit op te vangen. Te rigide aansluitvoorwaarden kunnen volgens ESNL juist die flexibiliteit beperken.