Per 1 mei 2026 is het landelijke zegelrecht in werking getreden. Voor elektrotechnische installateurs betekent dat een fundamentele verandering in hun dagelijkse praktijk. Waar voorheen per netbeheerder aparte contracten nodig waren om aan verzegelde meterkasten te werken, volstaat nu één landelijke regeling. Minder papierwerk dus, maar met een duidelijke nadruk op vakbekwaamheid en veiligheid.

Einde aan versnipperde afspraken
Tot voor kort was het voor installateurs die in meerdere regio’s werkten een tijdrovende puzzel. Voor elke netbeheerder moesten afzonderlijke afspraken worden gemaakt om zegels in meterkasten te mogen verbreken en herstellen.

Met het landelijk zegelrecht komt daar een einde aan. Installatiebedrijven met deze bevoegdheid mogen vanaf nu zelfstandig verzegelingen verbreken en opnieuw aanbrengen, zonder aanvullende contracten.

De regeling is ontwikkeld door InstallQ, in samenwerking met alle Nederlandse netbeheerders. Volgens InstallQ-voorzitter Ed Nijpels zorgt dit voor een duidelijke koerswijziging in de sector: “Het landelijk zegelrecht is een centrale regeling waarvan alle netbeheerders gebruik maken. Het zorgt voor meer duidelijkheid en minder administratieve lasten, zonder in te leveren op veiligheid.”

Veiligheid als uitgangspunt
Die veiligheid is geen detail, maar de kern van de regeling. In meterkasten bevindt zich immers de hoofdzekering, eigendom van de netbeheerder, die ingrijpt bij overbelasting of kortsluiting. Onjuiste handelingen kunnen grote gevolgen hebben. Denk aan elektrische schokken of zelfs brand. Daarom is het zegelrecht nadrukkelijk gekoppeld aan vakbekwaamheid.

Alleen bedrijven met een elektrotechnische (inspectie)erkenning van InstallQ komen in aanmerking. Daarmee wordt geborgd dat uitsluitend gekwalificeerde partijen werken aan installaties tot en met 3 x 80 ampère.

InstallQ benadrukt dat het zegelrecht daarmee vooral een kwaliteitsinstrument is. “Het borgt dat alleen erkende bedrijven werkzaamheden uitvoeren in het verzegelde deel van meterkasten”, aldus een woordvoerder. “Dat beschermt zowel het elektriciteitssysteem als de gebruiker.”

Grote belangstelling vanuit de markt
De invoering van het landelijk zegelrecht kan rekenen op brede interesse. Inmiddels zijn circa 2.000 elektrotechnische bedrijven overgestapt naar de nieuwe regeling. Die belangstelling zorgt wel voor druk op de verwerking van aanvragen. InstallQ waarschuwt dat wachttijden kunnen oplopen, vooral wanneer aanvragen niet volledig zijn ingediend.

“Het verwerken van aanvragen kan soms langer duren dan installateurs verwachten”, aldus InstallQ. “Dat gebeurt bijvoorbeeld als gegevens ontbreken, zoals een KvK-uittreksel met de juiste tekenbevoegde. We proberen zo duidelijk mogelijk te zijn over wat nodig is, zodat aanvragen in één keer goed worden ingediend.”

Volgens de organisatie is de regeling juist bedoeld om efficiënter te werken en administratieve lasten te verminderen, een belangrijk aspect in een sector die midden in de energietransitie staat.

Eerste erkenningen feestelijk uitgereikt
De invoering van het zegelrecht werd gemarkeerd met een bijeenkomst in Woerden, waar InstallQ een oorkonde uitreikte aan het eerste bedrijf dat de nieuwe bevoegdheid verkreeg: Fitzgeralds Group Site Services B.V. Voorzitter Ed Nijpels sprak daar zijn waardering uit: “Als kwaliteitsautoriteit zijn wij trots dat dit traject succesvol is doorlopen.”

Ook vanuit de praktijk klinkt een positief geluid. Marc van Oosterhout, directeur van het bedrijf, merkt direct verschil: “Voorheen was het aanvragen van zegelrecht per netbeheerder tijdrovend, zeker als je in meerdere regio’s werkt. Dankzij de landelijke regeling kunnen we sneller aan de slag en is het proces een stuk overzichtelijker.”

Uniformiteit helpt energietransitie
Volgens InstallQ-directeur Tiffany Bloeming is de nieuwe regeling niet alleen praktisch, maar ook noodzakelijk. “Er is nu één centrale landelijke regeling via een elektrotechnische erkenning. Dat zorgt voor eenduidigheid in de branche en vermindert administratieve lasten.”

Een belangrijk voordeel is dat installateurs nu eenvoudiger buiten hun eigen regio kunnen werken, zonder extra toestemming van netbeheerders. Dat maakt het makkelijker om capaciteit flexibel in te zetten.

Ook netbeheerders zien de voordelen. Ronald van Nierop van Liander, namens de gezamenlijke netbeheerders: “Met het landelijk zegelrecht hebben we één uniforme collectieve afspraak. Dat draagt bij aan veilig werken en aan een goede elektriciteitsvoorziening. Bovendien is het efficiënt voor ons én voor de installateurs.”

Transparantie voor opdrachtgevers
Niet alleen installateurs profiteren van de nieuwe regeling. Ook opdrachtgevers krijgen meer duidelijkheid. Via het openbare register is er een website geopend waarop te zien is bedrijven erkend zijn en beschikken over zegelrecht. Dat vergroot de transparantie in de markt en helpt gebouweigenaren en huurders bij het kiezen van een deskundige partij.

Of de regeling in de praktijk net zo soepel werkt als bedoeld, zal de komende periode blijken. Maar de richting is helder: één landelijke afspraak die veiligheid borgt, administratieve lasten vermindert en bijdraagt aan een betrouwbare elektriciteitsvoorziening.