De afgelopen maanden is het opnieuw onrustig geweest op de markt voor zonnepanelen en batterijsystemen. Installateurs en EPC’s kregen te maken met stijgende inkoopprijzen, vaak op momenten dat offertes al uit stonden en projecten waren doorgerekend. De oorzaak wordt veelal gezocht in het Chinese besluit om exportsteun terug te draaien. Dat besluit heeft zonder twijfel invloed gehad, maar verklaart niet volledig wat er nu gebeurt.

Wat zich aftekent, is geen structurele koerswijziging, maar een tijdelijke samenloop van factoren die vooral op korte termijn voor spanning zorgt in de keten.

“De markt is niet structureel duurder geworden – ze staat tijdelijk onder spanning.”

De aanpassing van Chinese exporttarieven gaf fabrikanten de ruimte om hun prijzen te herijken. Jarenlang waren bodemprijzen de norm, vaak onder kostprijs. Met het wegvallen van exportkortingen werd die situatie onhoudbaar. Toch gingen de prijsstijgingen verder dan strikt noodzakelijk op basis van tarieven alleen. Fabrikanten benutten deze fase om marges te herstellen en voorraden en productie beter te managen, terwijl Europese inkopers afwachtend reageerden.

Aan de zonnepanelenzijde speelt bovendien mee dat de prijzen van polysilicium niet verder dalen. In sommige gevallen zijn ze zelfs licht gestegen. Dit zorgt voor stabilisatie van moduleprijzen, maar dat betekent niet dat er een nieuw evenwicht is ontstaan. De productiecapaciteit is nog altijd ruim voldoende. Wat is veranderd, is de bereidheid van fabrikanten om onder kostprijs te blijven leveren. Dat leidt tot stevigere onderhandelingen, vooral voor partijen die afhankelijk zijn van spotinkoop.

In de batterijmarkt is het beeld complexer. Lithiumcarbonaatprijzen blijven dalen, wat op termijn onmiskenbaar leidt tot lagere kosten voor opslagsystemen. Toch merken installateurs en EPC’s dat nog nauwelijks in hun offertes. Dat heeft alles te maken met timing. Leveranciers zijn voorzichtig met het doorgeven van prijsdalingen zolang bestaande voorraden, investeringen in nieuwe technologieën en onzekerheid over toekomstige vraag samenkomen.

“Goedkopere grondstoffen betekenen niet automatisch goedkopere systemen.”

Daar komt het seizoenseffect van het Chinees Nieuwjaar bovenop. Rond half februari valt de productie in China grotendeels stil. Fabrieken en handelskantoren komen pas begin maart weer op gang. Dat creëert elk jaar opnieuw een periode van onzekerheid, met langere levertijden en minder flexibiliteit in prijsafspraken. Richting 1 april piekt die spanning, om daarna relatief snel af te nemen zodra productie en logistiek normaliseren.

Dat dit effect in Europa telkens weer onderschat wordt, is opvallend, maar niet nieuw. De huidige prijsonrust is dan ook voor een belangrijk deel het gevolg van timing, niet van structurele schaarste.

Geopolitieke ontwikkelingen zorgen ondertussen voor extra ruis. De spanningen in de wereld hebben invloed op sentiment en investeringsbereidheid, maar zijn geen directe aanjager van zonnepaneel- of batterijprijzen. Die worden nog altijd vooral bepaald door productiecapaciteit, voorraden en daadwerkelijke vraag. En juist daar wringt het op de middellange termijn: de Europese vraag groeit, maar nog niet snel genoeg om het wereldwijde aanbod volledig te absorberen.

Voor installateurs en EPC’s betekent dit dat de huidige prijsdruk vooral vraagt om zorgvuldige planning en heldere communicatie richting klanten. De kans is groot dat de markt na het eerste kwartaal weer wat ontspant. Niet in de vorm van een prijscrash, maar wel met een geleidelijke terugkeer van neerwaartse druk, zoals we die de afgelopen jaren gewend waren.

“Wie nu denkt dat dit het nieuwe prijsniveau is, trekt waarschijnlijk de verkeerde conclusie.”

De recente prijsstijgingen zijn vooral te zien als een correctie na jaren van extreme prijsdruk. Fabrikanten krijgen kortstondig lucht, maar structureel verandert er weinig. Zodra productie en handel na het Chinees Nieuwjaar volledig op gang zijn, zal de markt zich opnieuw richten naar de fundamentele balans tussen vraag en aanbod.

Rust keert terug – maar pas na april.