Zes keer zoveel hernieuwbaar vermogen wacht op netaansluiting als Europa vorig jaar bouwde

In Europa staat zes keer zoveel nieuw hernieuwbaar vermogen in de wachtrij voor een netaansluiting als er vorig jaar aan capaciteit werd gebouwd. Dat stelde voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen woensdag tijdens haar jaarlijkse State of the Union. Volgens haar maakt dit snellere investeringen in elektriciteitsnetten en energieopslag noodzakelijk.

In 2025 werd in Europa volgens Von der Leyen meer dan 80 gigawatt aan hernieuwbare opwekcapaciteit geïnstalleerd. Tegelijkertijd wacht een hoeveelheid vermogen die zes keer zo groot is nog op aansluiting op het elektriciteitsnet. Het gaat daarbij niet uitsluitend om zonnepanelen, maar om hernieuwbare energieprojecten in bredere zin.

“Maar zes keer zoveel capaciteit wacht nog steeds om aangesloten te worden”, zei Von der Leyen. Ze koppelde het cijfer rechtstreeks aan de noodzaak om de Europese elektriciteitsnetten sneller uit te breiden en meer opslagcapaciteit te realiseren.

Elektriciteitsgebruik verdubbelen

De Europese Commissie wil tegelijkertijd dat elektriciteit een veel groter aandeel krijgt in het Europese energiegebruik. De doelstelling is om het aandeel elektriciteit richting 2040 ongeveer te verdubbelen. Volgens de Commissie kan Europa daarmee jaarlijks 260 miljard euro minder uitgeven aan de import van fossiele brandstoffen.

Meer elektriciteitsproductie alleen is volgens Von der Leyen echter onvoldoende wanneer nieuwe zonne- en windparken vervolgens niet kunnen worden aangesloten.

Daarom wees ze opnieuw op het Europese Grids Package. De Europese Commissie presenteerde dat pakket eind 2025 om onder meer vergunningverlening voor elektriciteitsnetten, opslag en hernieuwbare-energieprojecten te versnellen. Ook moet het mogelijk worden om eerder in netuitbreidingen te investeren, nog voordat alle toekomstige vraag naar transportcapaciteit definitief vaststaat.

Netcapaciteit vormt inmiddels in verschillende Europese landen een belangrijke rem op nieuwe zonne-energieprojecten. De Europese Commissie noemt onvoldoende capaciteit voor nieuwe aansluitingen aan zowel de productie- als afnamekant dan ook een van de belangrijkste uitdagingen voor het Europese elektriciteitsnet.